---
baslik: Arazi modeli ve yüzey
tur: disiplin
ozet: Ölçüm noktalarından üçgenlenmiş arazi yüzeyi kurmak, düzenlemek, kot okumak ve iki yüzey arasındaki kazı/dolgu hacmini hesaplamak.
kanit: kod
dogrulandi: 2026-10-04
nerede: [ams-pro]
kullanir: [nokta-grubu, tin-yuzey, kirik-hat]
uretir: [kazi-dolgu-kubaj]
---
Projenin bütün kot kararları bir zemin modeline dayanır. AMS Pro bu modeli kendi yüzey nesnesiyle kurar: [[tin-yuzey|AMS yüzeyi]]. Civil 3D gerekmez.

Bir yüzeyin ömrü dört adımdır: kaynakları eklenip **kurulur**, gerekirse **düzenlenir**, üzerinden **kot okunur**, başka bir yüzeyle karşılaştırılıp **hacim** çıkarılır.

## Yüzey kurmak

- Yeni yüzey: [[AMSYUZEYYARAT]]. Yüzey, eklenen kaynaklardan üçgenlenir.
- Kaynak eklemek:
  - [[nokta-grubu|Nokta grubu]]: [[AMSYUZEYNOKTAGRUBUEKLE]]
  - Çizimdeki nesneler, nokta olarak: [[AMSYUZEYNESNEEKLE]]
  - [[kirik-hat|Kırık hat]]: [[AMSYUZEYKIRIKHATEKLE]]. Birden çok hat tek seferde seçilir.
- Sınır: [[AMSYUZEYSINIREKLE]].
  - Sınırsız bir yüzey, ölçüm noktalarının en dış zarfına kadar üçgenlenir. Ölçülmemiş boşluklar da yüzey sayılır; hacimde sahte alan, konturda sahte hat doğar.
  - Sınır, kırık hatlardan sonra işlenir; yeni sınır listenin sonuna eklenir.
- Kaynaklar değişince yüzeyi yeniden kurmak: [[AMSYUZEYREBUILD]].
- Bir yüzeyin bütün işleri tek pencerede: [[AMSYUZEYATOLYE]].

## Yüzeyi düzenlemek

- Nokta eklemek: [[AMSYUZEYNOKTAEKLE]]. Tıklanan yerin kotu yüzeyden önerilir, değiştirilebilir.
- Nokta çıkarmak: [[AMSYUZEYNOKTACIKAR]].
- Bir noktanın kotunu değiştirmek: [[AMSYUZEYNOKTAKOT]].
- Üçgen kenarını çevirmek: [[AMSUCGENDONDUR]]. İki üçgenin ortak kenarı öteki köşegene alınır.
- Yüzeyi düşeyde kaydırmak: [[AMSYUZEYOFSET]] (artı ya da eksi değer). Kaydırmayı geri almak: [[AMSYUZEYOFSETSIFIRLA]].
- Yüzeyi dondurmak: [[AMSYUZEYSNAPSHOT]]. Kaynaklarla bağ kopar, geometri olduğu gibi kalır. Geri açmak: [[AMSYUZEYSNAPSHOTKALDIR]].
- İki yüzeyi birleştirmek: [[AMSYUZEYYAPISTIR]]. Çakışan bölgede yapıştırılan yüzey geçerlidir, dışında taban yüzey korunur.
- Yüzeyi silmek: [[AMSYUZEYSIL]].

## Kot okumak

- [[AMSYUZEYKOTETIKET]]: tıklanan noktanın kotu etiket olarak yazılır; Esc'e basılana kadar sürer.
  - Yazı boyu kâğıtta sabittir; çizim ölçeği değişse de okunur kalır.
  - Yüzeyin dışına tıklanırsa etiket konmaz, uyarı verilir.

## Hacim

- [[AMSHACIM]]: hacim penceresi. İki yüzey seçilir, hesaplanır; istenirse sonuç hacim yüzeyine çevrilir.
- [[AMSYUZEYHACIM]]: kazı ve dolgu **raporu**. Bir kez çalışır, sonucu yazar.
- [[AMSHACIMYUZEYI]]: iki yüzeyin farkından **kalıcı bir hacim yüzeyi**. Çizimde kalır, kaynak yüzeyler değişince yeniden kurulur, stil alır, kontur üretir.
- Üç yol aynı hesabı kullanır. Ayrıntı: [[iki-yuzey-kazi-dolgu]].

## Görünüm ve stil

- [[AMSYUZEYSTILYONETICI]]: stil listesi; yeni, kopyala, yeniden adlandır, sil, sıfırla ve her stilin kaç yüzeyde kullanıldığı. Çizimde yüzey olmasa da açılır; stiller çizime aittir.
- Stilleri başka çizime taşımak: [[AMSYUZEYSTILDISAAKTAR]] · [[AMSYUZEYSTILICEAKTAR]].

## Veri alışverişi

- LandXML'den yüzey almak: [[AMSYUZEYLANDXMLIMPORT]]. Yüzeyi LandXML olarak vermek: [[AMSYUZEYLANDXMLEXPORT]].

## Civil 3D ile

Civil 3D yüzeyleri için ayrı komutlar vardır: [[YUZEYLISTELE]] · [[MINYUZEY]] · [[YUZEYUZAT]]. Feature line kotunu bir yüzeyden almak: [[FLELEVATIONFROMSURFACE]].

## Sınır

- Sınır türlerinden yalnız dış sınır ve veri kırpma uygulanır. Yüzeyin bir bölümünü gizleyen ya da gösteren sınır henüz yoktur.
- Hacmin doğruluğu üçgenlemenin kalitesine bağlıdır. Kötü üçgenlenmiş bir yüzey hacmi belirgin biçimde yanıltır; sınır ve kırık hat bu yüzden hacimden önce gelir.
